Skip to content

АНОНС

Открылся   YouTube канал Тубсааны 

Промышленность То5о буортулаах аьы онороруй?

От редакции: мы начинаем серию публикаций нового постоянного автора нашего портала, журналиста и общественника В.Е.Николаева из Нюрбинского улуса. Первая публикация посвящена качеству современной российской сельхозпродукции.

 

Николаев В. Е. Ньурба оройуона, Хатын-Сыhыы.

4.11.2021 г.
Россия5а натуральнай бородуукта эрата ааспыта 20 – тэн тахса сыл буолла. ССРС сууллуо5уттан.
Ар5аа дойдуларга натуральнай ас суппутэ, суох буолбута оссо ыраатта. Бодон корпорациялар Миллиардынан барыьы сырсаллар, дьон доруобуйатыгар наадыйбаттар. Бу корпорациялар Аан дойдуну аьаталлар. Оскотун судаарыстыба нэьилиэнньэтин комускуур буолла5ына элбэх ороскуоттаах,ор сыллаах чинчийии оноруохтаах, ол кэннэ бобор, хааччахтыыр сокуоннары ылыныахтаах. Россия5а оннук чинчийии, сокуон да суох.
Аргаа дойдуларга общественность куускэ улэлиир. Хонтуруоллуур тэрилтэлэр полномочиялара улахан, авторитеттара да урдук.
Россия5а итинник полномочиялаах общественнай Хамсааьын суох, тэриллэ да илик.
Саамай кыьыылаа5а араас промышленнай бородуукталарга (халбаьыы, консерва бары корунэр, арыыга, мыыла5а, тиис пасталарыгар, спрейдэргэ о.д.а.)ТУ-диэни тутталлар (техническое условие) манна производитель тугу кутара, тоьону кутара, буккуйара барыта конул. Манна хааччахтыыр ханнык да сокуон суох. Россия5а производителлэргэ, тэрилтэлэргэ, промышленность бары корунэр соьуччу бэрэбиэркэлэр сокуонунан конуллэммэттэр. Бэрэбиэркэ буолуо 10 кун иннинэ эбэьээт биллэриэхтээхтэр. Манна холуну, дьирими тардыьыы барар ол саарбага суох. Кэьиилэр баар да буоллахтарына ыстарааба олох кыра, а5ыйах тыьыынча солкуобай.
Ар5аа дойдуларга бэрэбиэркэ соьуччу буолар, Онноо5ор туун да кэлэн бэрэбиэркэ оноруохтарын соп, ону сокуоннара конуллуур.
“Е” – диэн индексациялаах химическэй холбоьуктар балтараа тыьыынчаттан тахсалар. Бу Европейскай каталогка киирбит номердарынан. Маны таьынан Америка туспа каталогтаах.
Россия5а тыа хаьаайыстыбата судаарыстыбаттан соптоох ойобулу ылбакка эстэн эрэр.
1990 сылга ССРС – ка быьа холоон 60 молуйуон ынах суоьу баара, оттон билигин РФ – га баара – суо5а 8 молуйуон курдук хаалла. Ону ба5ар Сойуус ыьыллан тус – туспа судаарыстыба суоьутэ буолтара диэхтэрэ. Ол иьин тэннээн коробут :
ССРС – ка 293 молуйуон нэьилиэнньэлээ5э, ол аата 1 суоьугэ 4,8 киьи тиксэр.
Оттон Р ф – га 144 молуйуон киьи баар, ол аата 1 суэьугэ 18 киьи тиксэр. Ол аата суоьу ахсаана почти 4 тогул кыччаабыт.
Бородууксуйа аччаан пальмовай арыыны аска туттуу туох да хаачча5а суох куускэ бара турар. Онноо5ор сиир тууспутугар Манан ону биэрээри канцерогеннай холбоьугу тутталлар. Сокуонна эппиэттиэхпит диэн урукку ГОСТ – ары суох гынаары сылдьаллар эбэтэр суох гыннылар дуу.
Пластиковая иьити, целлафаны упаковка5а туттуу куускэ бара турар. Пластика састаабыгар “бисфенол” – диэн дьааттаах холбоьук баар.
1) канцероген – раковай ыарыыны кобутэр.
2)гонатотоксическай – ууьуур органа дьайар.
3)мэйиигэ о.д.а. Органнарга дьайар. Киьи организмыгар ор мунньуллар.
Уопсайынан ас бородууктатышар дьааты кутуу билинни олох ирдэбилин курдук буолла. Дьининэн роспотребнадзор, ветслужба, медиктэр, депутаттар туруорсуохтаах этилэр, “киьи оло5ор буортулаах химическэй холбоьуктары тутуман – диэн. Холобурга аска хим холбоьугу туттар биричиинэлэрэ :сытын тупсараары,
Амтанын тупсараары,
Товарнай корунун (онун уларытаары).
Ор кэмнэ буорту буолбатын – диэн. О.д.а. биричиинэлэринэн тутталлар.
Онноо5ор 20 – тэн тахса араас добавканы куталлар уонна онтон 2 – 3 эрэ компонены этикеткатыгар суруйаллар уоннаа5ытын суруйбаттар. Производитель тоьону кутара, рецебиттэн туоруур конул онно туох да хааччахтыыр сокуон суох. Ол аата кини туох да сокуону кэспэтэх курдук буолар.
Химическэй холбоьуктары киьиэхэ ханнык дьайыыны онорорунан классификациялаатым. Бу мин ойтон суруйуум буолбатах бары араас кэмнэ бэчээккэ тахсыбыттара.

1)КРАСИТЕЛЛЭР (оьо5ос, быар, буор, тирии ыарыыларын кобутэллэр). Е – 104, Е – 110, Е – 120.
2)КАНЦЕРОГЕННАР:
Е – 103, Е – 105, Е – 121, Е – 123, Е – 125, Е – 126, Е – 130, Е – 131, Е – 142, Е – 152, Е – 153, Е – 210 Е – 211, Е – 213 – 217,
Е – 231, Е – 232, Е – 242, Е – 251, Е – 252, Е – 321, Е – 330, Е – 431, Е – 447, Е – 900, Е – 905, Е – 907, Е-952. Аспартам.
3)МУТОГЕННАР, ГОНАТОТОКСИЧЕСКАЙДАР:
Е – 104, Е – 124, Е – 128, Е – 230 – Е – 233, Аспартам.
4) АЛЛЕРГЕННАР :
Е – 131, Е – 132, Е – 160, Е – 210, Е – 214, Е – 217, Е – 230, – Е – 232, Е – 239. Е – 311 – Е – 313, Аспартам.
5) АСТМАТИКТАРГА конуллэммэттэр :Е – 102, Е – 107, Е – 122 – Е – 124, Е – 155, Е – 211 – Е – 214, Е – 217, Е – 221 – Е – 227.
6) АСПИРИННА чувствительнайдарга конуллэммэт :Е 107, Е – 110, Е – 122 – Е – 124, Е – 155, Е – 214, Е – 217.
7) БЫАРГА, БУОРГЭ дьайар :
Е – 220, Е – 302, Е – 322, Е – 510, Е – 518.
8) ЩИТОВИДНАЙ железа5а дьайар :
Е – 127.
9) ТИРИИГЭ дьайар :
Е – 230, Е – 233.
10) ОЬО5ОСКО дьайар :
Е – 220 – Е – 224.
11) КУРТАХХА, ас буьарыытыгар дьайар :Е – 338 – Е – 341, Е – 407, Е – 450, Е – 461, Е – 463, Е – 465, Е – 466.
12) УОСКЭХХЭ дьайар (эмбриотоксическай) :
Е – 233.
13) О 5ОЛОРГО сиэтимэн :
Е – 249, Е – 262, Е – 310 – Е – 312, Е – 320, Е – 514, Е – 623, Е – 626 – Е – 635.
14) ХОЛЕСТЕРИНЫ хаанна эбэр :
Е – 320.
15) ОРГАНИЗМНА витаминнары алдьатар :
Е – 220 – (В 1 витамины алдьатар).
Е – 222 – Е – 227 (В 12)
Е – 320 – (витамин Д).
Е – 925 – (витамин Е).
Мантан да атыттар бааллара саарба5а суох. Россия5а официально Е – 121 (цитрусовай) уонна Е – 123, (амарант), консеиваннар Е – 240 (формальдегит) уонна 2005 сылтан Е – 216 Е – 217 бобуулаахтар, Уоннаа5ылар бары конуллэр.
Омуктарга бобуулаах химическэй холбоьуктары бэйэлэрэ сиир бородуукталарыгар туттубаттар. Экспортка барар бородуукта5а ГМО – ну да бобуулаа5ы да тутталлара конул. Холобур бэйэлэрин дойдуларыгар бобуулаах хим холбоьугу тутурнахтарына ыстарааба молуйуонунэн доллар, евро. Манна кыра компаниялар банкрот бараллар, лицензиялара былдьанар, хаайыыга да угуохтарын соп.
Бутэьигэр :норуоттарыгар кыьанар дойдулар Скандинавия (Норвегия, Швеция, Финляндия, Австралия. Ити дойдуларга саамай элбэх хим добавкаларга бобуу баар. Онон тоьо кыалларынан бэйэ аьыырыгар суоьу, сылгы ииттэн тыа5а олорун диэн эдэр ыччаты ынырабын, оттон салалта отто тыа хаьаайыстыбатын улэьиттэрэ дохуоттаах буолаллар курдук эккэ, ууккэ субсидияны урдэтиэхтээхтэр.

Оставить комментарий

Войти с помощью: